Boule, czyli pétanque, polega na rzucaniu metalowymi kulami jak najbliżej małej drewnianej kulki zwanej świnką lub cochonnetem. Gra toczy się na płaskiej nawierzchni, a mecz wygrywa osoba albo drużyna, która jako pierwsza zdobędzie 13 punktów.
Co jest potrzebne do gry w bule?
Do rekreacyjnej partii wystarczy podstawowy zestaw i kawałek równego, twardego terenu. Przygotuj:
- 6 metalowych kul przy grze dwóch osób
- małą drewnianą kulkę, czyli świnkę albo cochonnet
- miarkę lub sznurek do sprawdzania odległości
- okrąg rzutu – narysowany na podłożu albo wykonany z tworzywa
Gra może odbywać się na bulodromie, ale początkujący mogą wykorzystać park, podwórko lub inną płaską nawierzchnię. Oficjalne kule mają zwykle średnicę 70,5–80 mm i ważą 650–850 g, jednak do pierwszej partii wystarczy zestaw rekreacyjny.
Jak przebiega rozgrywka?
Partię możesz rozegrać pojedynczo albo w zespołach. W singlu gra jedna osoba przeciwko jednej, w dublecie zespoły liczą po dwóch graczy, a w triplecie po trzech. Początek każdej rundy wygląda podobnie:
- Wybierz miejsce pierwszego rzutu i wyznacz okrąg o średnicy około 50 cm. Wszyscy gracze rzucają z tego samego miejsca.
- Rzuć świnkę na odległość 6–10 m od okręgu. Powinna znaleźć się w obszarze, który pozwala na swobodną grę, z dala od ścian, drzew i innych przeszkód.
- Osoba rozpoczynająca rundę rzuca pierwszą kulę, próbując zatrzymać ją jak najbliżej cochonnetu.
- Rzut wykonuje przeciwnik albo pierwszy gracz przeciwnej drużyny. Jego zadaniem jest umieścić kulę bliżej świnki lub wybić kulę rywala.
- Kolejną kulę rzuca strona, której kula znajduje się dalej od celu. Rzuca tak długo, aż zbliży swoją kulę, odzyska lepszą pozycję albo wykorzysta wszystkie posiadane kule.
- Gdy jedna ze stron znajdzie się bliżej świnki, kolej przechodzi na przeciwnika. Runda kończy się po wyrzuceniu wszystkich kul.
Obie stopy muszą pozostawać wewnątrz okręgu i mieć kontakt z podłożem aż do chwili, gdy rzucona kula dotknie ziemi. Wyjście poza okrąg albo oderwanie stopy przed tym momentem oznacza nieprawidłowe wykonanie rzutu. To jedna z podstawowych zasad pétanque, dlatego podczas rzutu utrzymuj stabilną pozycję i nie wychodź do przodu.
Ile kul przypada na gracza?
Liczba kul zależy od formatu rozgrywki. W standardowym podziale wygląda to tak:
| Rozgrywka | Liczba graczy | Kule na gracza |
|---|---|---|
| Singiel | 1 kontra 1 | 3 |
| Dublet | 2 kontra 2 | 3 |
| Triplet | 3 kontra 3 | 2 |
Jak liczyć punkty w boule?
Po zakończeniu rundy punkty otrzymuje tylko osoba albo drużyna, której kula leży najbliżej świnki. Zdobywa się jeden punkt za każdą kulę znajdującą się bliżej cochonnetu niż najbliższa kula przeciwnika. Jeśli więc trzy kule jednej drużyny są bliżej celu niż najlepsza kula rywali, ta drużyna zdobywa trzy punkty.
Strona, która wygrała rundę, rozpoczyna następną. Nowy okrąg wyznacza się w miejscu związanym z położeniem świnki z poprzedniej rundy, a zwycięzca ponownie wyrzuca cochonnet. Nadal obowiązuje zasada kolejności rzutów: rzuca ta strona, której kula znajduje się dalej od celu.
Mecz kończy się, gdy jedna osoba lub drużyna zdobędzie 13 punktów. Nie trzeba wygrać każdej rundy. Jedna dobrze rozegrana partia może przynieść kilka punktów, jeśli wiele kul znajdzie się bliżej świnki niż kule przeciwników.
Pointing i shooting – podstawowe techniki
W pétanque wybór rzutu zależy od układu kul i sytuacji na boisku. Dwie podstawowe techniki to:
- Pointing – przystawianie kuli możliwie blisko świnki. Wymaga spokojnego ruchu, kontroli siły i oceny nawierzchni.
- Shooting – wybijanie kuli przeciwnika z korzystnej pozycji. Ten rzut wykonuje się mocniej, ale nadal liczy się precyzyjne trafienie.
Nie zawsze opłaca się rzucać najmocniej. Przed wykonaniem rzutu oceń odległość do świnki, położenie kul i wolne miejsce na nawierzchni. Czasem lepiej delikatnie przystawić własną kulę, a czasem usunąć kulę przeciwnika, która blokuje drogę do celu. Dlatego boule jest grą strategiczną, w której precyzja i obserwacja terenu często znaczą więcej niż siła.